Ontdek de art-decoparel van de Haven van Brussel
Het administratieve hoofdgebouw van de Haven van Brussel, opgetrokken eind jaren 1930, is een schitterend voorbeeld van art deco. De combinatie van oranjerode baksteen en blauwe hardsteen maakt het tot een echte blikvanger.
Het gebouw is vandaag nog steeds in gebruik, maar uitzonderlijk kan je een blik werpen op enkele verborgen schatten: fresco’s die het leven in de vroegere intra muros-haven vertellen, een indrukwekkend glasraam van meester-glazenier Colpaert en de prachtige raadzaal.
In het kader van het Art Deco Jaar 2025 en de 37e editie van de Open Monumentendagen, dit jaar gewijd aan art deco, de roaring twenties en de beurskrach – opent de Haven van Brussel uitzonderlijk haar deuren. Bezoekers kunnen er ook foto’s ontdekken van Pierre Jouve en Marcel Vanhulst over de Haven van Brussel.
Een unieke kans om van binnenuit een emblematische plek te ontdekken waar erfgoed, architectuur en hedendaagse havenactiviteiten elkaar ontmoeten.
Afspraak op zondag 21/09/2025, van 10.00 tot 16.00 uur
Adres: Redersplein 6, 1000 Brussel
Mis dit exclusieve rendez-vous met de geschiedenis én de toekomst van de haven niet!
Een stukje geschiedenis...
Aan het eind van de jaren dertig beslist de n.v. Zeekanaal en Haveninrichtingen van Brussel (het bedrijf dat het kanaal Brussel-Antwerpen beheerde vóór de oprichting van de Haven van Brussel in 1993) een nieuw gebouw te laten optrekken voor de havendiensten. De plannen worden opgemaakt in 1937 en de bouwvergunning wordt verleend in juli 1938. Dit fraaie art-decogebouw telt drie verdiepingen. Vroeger bevonden zich op de benedenverdieping, in een lange gang, de incasso- en boekhoudkantoren, een wachtzaal en een tentoonstellingshal, kantoren voor de havenofficieren, de dienst statistieken en een conciërgewoning. Fresco’s die de activiteiten van de oude haven intra muros uitbeelden, versieren een deel van de muren. Het monumentale trappenhuis wordt verlicht door een glas-in-loodraam van J. Colpaert. Op de verdieping lagen kantoren van de directie. Daar werkt vandaag het personeel van de Haven van Brussel.
Op de eerste verdieping bevindt zich een zeer mooie raadzaal die gerestaureerd werd in 2003, met respect voor de art-decostijl. Van meet af aan werd ervoor gekozen om de oorspronkelijke art-decostijl van de zaal te behouden. Heel wat elementen waren namelijk in deze stijl uitgevoerd: de luchters, de lambrisering, de schouw en de meubels. Het geheel vertoonde weliswaar enige tekenen van verval, maar straalde wel nog karakter uit. Er werd gekozen voor een uitvoering die de tijdsgeest zo veel mogelijk zou eerbiedigen, vooral met de bedoeling de eenheid te behouden die er tussen de zaal, het trappenhuis en de gevel van het gebouw bestaat en die een art-deco geheel van een zeer uitgesproken kwaliteit vormt. Een van de vereisten was binnen deze oude architectuur de elementen te integreren van comfort zoals de luchtkoeling en voldoende luchtverversing, alsook de uitrusting met een aantal hedendaagse functies, zonder aan de bestaande en oorspronkelijke art deco te raken. Behalve de technische aanpassingen en de restauratie van bestaande elementen zoals de tegels van het balkon, de lambrisering, het parket, de schouw en de fresco’s, was het voornaamste probleem het bepalen van de vormen en materialen waaruit de nieuwe meubels moesten worden vervaardigd, zoals de tafel. Uiteindelijk werd gekozen voor een geheel met een conferentietafel waar de stoelen en de muurbekleding van hetzelfde model zijn als wat bestond, hoofdzakelijk vervaardigd in exotisch hout dat nauw met de art-decostijl verbonden is. Dit contrasteert met het decor uit eik dat lichter is van tint. Zo ontstaat er een geheel dat warmte uitstraalt. Voor de vorm van de tafel werd inspiratie gezocht bij de grote tafels uit die tijd, in de geest van de tafels voor grote zalen met afgeronde hoeken en voetstukken die aansluiten bij de consoles. Palissander, mahonie (sipo), wortelhout van esdoorn en wengé, allemaal onvermijdelijk bij art deco, maken het geheel af. De lambrisering, de wanden en de gordijnen zijn in lichtbeige en geel, wat het geheel licht en gezellig maakt.
